Warsztaty: lalki i amulety

Okiagari-koboshi 起き上がり小法師

Daruma (jap. 達磨 lub hiragana だるま) – nazwa japońskiej pękatej lalki, w rodzaju "wańki-wstańki". Japońscy artyści ludowi, czerpiąc inspirację z opowiadań o buddyjskim mnichu Darumie (Bodhidharmie) i przyjąwszy za wzór jego postać, tak jak ją przedstawia zenistyczna tradycja, wymodelowali szczególny rodzaj lalki, nadając jej tę samą nazwę. Inna nazwa tych lalek to okiagari-koboshi.

Charakterystyczny kształt tych lalek powoduje, iż są one cięższe u podstawy, dzięki czemu, ilekroć przewrócone, zawsze wracają do pozycji pionowej. Ta właśnie ich cecha zdaje się być najważniejsza, bowiem uważa się, że lalka taka posiada moc pomagania swemu właścicielowi w przezwyciężaniu życiowych niepowodzeń, zgodnie z powiedzeniem: "Choćbyś siedem razy upadał, podnieś się po raz ósmy"

Z nadejściem Nowego Roku wiele osób w Japonii kupuje "ślepą" lalkę daruma. Robią to nie tylko zwykli ludzie, ale także wiele firm.

Oczy lalki należy namalować, ale w ściśle określony sposób: jeśli chcemy, aby spełnił się jakiś nasz cel, nasze jawne czy skryte marzenie, wyznaczamy sobie na najbliższy rok zadanie. Myśląc o nim malujemy lalce jedno oko (lewe). Namalowane oko lalki pozostaje zawsze otwarte i skupione na wyznaczonym celu. Gdy cel zostanie osiągnięty lub marzenie się spełni, domalowujemy lalce drugie oko. W ten sposób daruma uzyskuje wzrok. Po wypełnieniu misji przez darumę lub najdalej po roku, stare lalki należy zanieść do świątyni, gdzie w ognisku rozpalonym na poświęconej ziemi zostaną uroczyście spalone, aby nie przyniosły niepowodzeń. Osamotniony właściciel kupuje natomiast inną, zazwyczaj większą darumę, aby dalej przynosiła mu szczęście.

Przyjęło się uważać, że najlepszymi dniami dla wyrażania życzeń, wyznaczania sobie ważnych zadań, a także dla kupowania nowych lalek daruma, jest Nowy Rok lub dzień urodzin; może to jednak być każdy inny dzień, w którym podejmujemy jakieś wielkie życiowe wyzwanie.

>Hina-matsuri (jap. 雛祭) – Święto Lalek, Święto Dziewcząt, obchodzone w Japonii w dniu 3 marca.

Większość japońskich rodzin – tych, w których są dziewczęta – wystawia z tej okazji hina-ningyō (雛人形), czyli specjalny zestaw lalek. Zestaw minimum to figurki pary cesarskiej, ale komplet składa się z 15 lalek (patrząc od góry): cesarza i cesarzowej, trzech dam dworu, pięciu muzyków, dwóch ministrów i pięciu strażników. Wszystkie lalki ubrane są w stroje dworskie z okresu Heian.

Akabeko 赤べこ

Kibuna きぶな